Archiwum ofiar terroru nazistowskiego i komunistycznego w Krakowie 1939 - 1956

Brak miniatury

Imię: Maria Anna

Nazwisko: Żelińska

Pseudonim: Kaczusia

Organizacja: Związek Walki Zbrojnej (ZWZ)

  • Imiona rodziców:
  • Data zatrzymania: 20.05.1941
  • Data urodzenia: 04.04.1921
  • Miejsce urodzenia:
  • Data śmierci: 18.11.1988

Biogram

 

Maria Anna Żelińska – pseudonim „Kaczusia”, osobista sekretarka majora Józefa Prusa (pseudonim „Adolf”). Łączniczka między Krakowem i Warszawą, zajmowała się przewożeniem materiałów konspiracyjnych – prasy i broni. Została aresztowana na skutek donosu 20 maja 1941 roku, w punkcie kontaktowym w mieszkaniu Anny Uznańskiej przy ulicy Pięknej 15 w Krakowie. Osadzona w więzieniu Montelupich. Wywieziona do KL Auschwitz wraz z pierwszym transportem kobiecym – 27 kwietnia 1942 roku. Wśród nowo przybyłych znajdowały się głównie przedstawicielki inteligencji, aresztowane za udział w organizacjach konspiracyjnych. Maria Anna otrzymała numer obozowy: 6829. Została wyzwolona w obozie 27 stycznia 1945 roku, do końca opiekowała się chorymi koleżankami. Po zakończeniu II wojny światowej pracowała jako pielęgniarka. Zmarła 18 listopada 1988 roku. Została pochowana na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Była odznaczona Krzyżem Walecznych, Krzyżem Oświęcimskim, dwukrotnie: Krzyżem Armii Krajowej i Medalem Wojska.

Bibliografia:

Księga Pamięci. Transporty Polaków do KL Auschwitz z Krakowa i innych miejscowości Polski południowej 1940-1944, t. IV, pod redakcją naukową Franciszka Piper i Ireny  Strzeleckiej, Warszawa- Oświęcim 2002.

Kurkiewicz Wanda, Za murami Monte, Kraków 1968.

Nekrolog Marii Anny Nowakowskiej, „Dziennik Polski” nr 274, Kraków 1988, s. 5.

Nekrolog Marii Anny Nowakowskiej z Żelińskich, „Tygodnik Powszechny” nr 1, Kraków 1989, s. 6.

Prekerowa T., red., Słownik uczestniczek walki o niepodległość Polski 1939-1945, Poległe i zmarłe w okresie okupacji niemieckiej, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1988, s. 410.

Wroński Tadeusz, Kronika okupowanego Krakowa, Kraków 1974.