Archiwum ofiar terroru nazistowskiego i komunistycznego w Krakowie 1939 - 1956

Imię: Aleksander

Nazwisko: Kołodziejczyk

Pseudonim: Zając

Organizacja: PPS

  • Imiona rodziców: Feliks, Stanisława z d. Woźniakowska
  • Data zatrzymania: 06.04.1940
  • Data urodzenia: 21.01.1914
  • Miejsce urodzenia: Kraków
  • Data śmierci: 07.06.1975

Biogram

Urodził się 21.01.1914 roku w Krakowie. W okresie międzywojennym był członkiem Zarządu Krakowskiego Koła Związku Zawodowego Pracowników Skarbowych i aktywnym członkiem PPS-u. Na przełomie 1937/1938 r. ukończył Szkołę Podchorążych Rezerwy Artylerii we Włodzimierzu. Został powołany do wojska tajną mobilizacją wiosenną w 1939 r. i pracował przy budowie schronów przygranicznych. We wrześniu 1939 r. walczył na froncie przeciwko Niemcom w ramach 27 Dywizji Piechoty. W marszu przez Puszczę Kampinoską został ranny w miejscowości Górki-Zamość i dostał się do niewoli 19.09.1939. Udało mu się z niej uciec w lutym 1940 r. i wrócić do Krakowa. Został aresztowany w pracy przez gestapo 4.05.1940 r. pod zarzutem ucieczki z niewoli i działalności w Związkach Zawodowych. Osadzono go w więzieniu przy ul. Montelupich, a po dwóch dniach przewieziono do więzienia w Tarnowie. Stamtąd po sześciu tygodniach, 14.06.1940 r. przewieziony został pierwszym transportem do KL Auschwitz i otrzymał nr 112. Do października 1941 r. był przydzielany do różnych komand, przeważnie do prac ziemnych lub transportowych, a następnie do Bauleitung-Malerei jako malarz. W KL Auschwitz należał do socjalistycznej organizacji konspiracyjnej stworzonej przez uwięzionych działaczy PPS: Stanisława Dubois i Norberta Barlickiego.

29.10.1944 r. został przewieziony do KL Sachsenhausen, gdzie pracował w fabryce Heinkla. Następnie przeniesiono go do Porta Westfalica, podobozu KL Neuengamme. 2.05.1945 r. został uwolniony przez wojska amerykańskie.

Po wojnie wstąpił do PZPR, zaraz po jej utworzeniu. W 1951 r. ukończył studia na Wydziale Architektury Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Pracował w Technikum Budowlanym w Nowej Hucie, gdzie był min przewodniczącym Koła Towarzystwa Krzewienia Kultury Świeckiej. Był wyróżniony przez władzę min odznaczeniem „Budowniczy Huty im. Lenina”. Dla KS Cracovia z okazji jej 50- lecia, w 1956 r. wykonał bezpłatnie obraz przedstawiający ok. 80 karykatur graczy i działaczy klubu.

Jego żoną była architektka Zdzisława Kołodziejczyk (1923-2018). Zmarł 07.06.1975 i pochowany został na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

 

Bibliografia:

Księga Pamięci. Transporty Polaków do KL Auschwitz z Krakowa i innych miejscowości Polski Południowej 1940 – 1944, tom I, pod red. naukową Franciszka Piper, Ireny Strzeleckiej, Towarzystwo Opieki nad Oświęcimiem, Państwowe Muzeum Auschwitz – Birkenau, Warszawa – Oświęcim 2002.

Wroński Tadeusz, Kronika okupowanego Krakowa, Kraków 1974.

Informacja od Gabrieli Grabowskiej, przesłana mailem 16.06.2020.

Oświadczenie Aleksandra Kołodziejczyka dla Zarządu Okręgu ZBOWiD w Krakowie, Kraków 1970 , elektroniczna kopia w posiadaniu MK.

Zaświadczenie Zarządu Okręgu ZBOWiD w Krakowie dotyczące Aleksandra Kołodziejczyka, Kraków 1970, elektroniczna kopia w posiadaniu MK.

Zeznanie w charakterze świadka Aleksandra Kołodziejczyka przed Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce, Kraków 30 sierpnia 1947