Archiwum ofiar terroru nazistowskiego i komunistycznego w Krakowie 1939 - 1956

Imię: Józef

Nazwisko: Adamski

Pseudonim:

Organizacja:

  • Imiona rodziców:
  • Data zatrzymania:
  • Data urodzenia:
  • Miejsce urodzenia:
  • Data śmierci: 1943

Biogram

Józef Adamski był 60-letnim mistrzem murarskim mieszkającym w Krakowie. Codziennie, idąc do pracy, mijał mury getta. W 1943 r. przechodząc tą drogą, wstępował także pod bramę warsztatu więziennego i wypatrywał Józefa Aleksandrowicza, ojca dr Juliana Aleksandrowicza, wybitnego hematologa, którego znał jeszcze przed wojną. Gdy przejeżdżał tramwaj i na chwilę zasłaniał bramę getta, Józef szybko podrzucał mu pakunek. W paczce zazwyczaj znajdowała się żywność, bielizna i gazety. Przez wiele tygodni Adamskiemu udawało się bez większych problemów pomagać właśnie w ten sposób. Dr Julian Aleksandrowicz wspomina: „Wobec skromnych przydziałów, jakimi dysponowała ludność aryjska, były to doprawdy hojne dary” (Rozmowa z prof. Julianem Aleksandrowiczem, Lekarz wobec zagłady, w: Jacek Żakowski, Rozmowy z lekarzami, Warszawa 1987, s. 115).Pewnego razu Józef Adamski został przyłapany na tym, jak przerzuca do getta paczkę. Jeden z niemieckich strażników tak dotkliwie go pobił, że mężczyzna zmarł niedługo po tym zdarzeniu.

Bibliografia:

Archiwum IPN: IPN BU 392/2035.

W. Bartoszewski, Z. Lewinówna, Ten jest z Ojczyzny mojej. Wspomnienia z lat 1939–1945, wyd. 3, Warszawa 2007, s. 396-397.

W. Bielawski, Zbrodnie na Polakach dokonane przez hitlerowców za pomoc udzielaną Żydom, Warszawa 1981, s. 13.

J. Hera, Polacy ratujący Żydów. Słownik, Warszawa 2014, s. 132.

S. Wroński, M. Zwolak, Polacy-Żydzi 1939–1945, Warszawa 1971, s. 447.

W. Zajączkowski, Martyrs of Charity, Washington D.C.,1988, s. 168.